Yevropa Ittifoqi Rossiya neftining narx chegarasini 44,10 dollargacha tushiradi

Yevropa Ittifoqi Rossiya neftining narxini bir barrel uchun 47,6 dollardan 44,1 dollargacha pasaytiradi, deb e'lon qildi Yevropa Ittifoqi payshanba, 15-yanvar kuni o'zining rasmiy jurnalida. Yangi cheklov 1-fevraldan kuchga kiradi. Ushbu sanadan oldin tuzilgan shartnomalar o'tish davriga bo'ysunadi va bitimlar 16-apreldan kechiktirmay yakunlanadi.

Yevropa Ittifoqi va G7 mamlakatlari 2022-yil dekabr oyida Rossiyaning Ukrainaga qurolli bosqini uchun sanksiyalar doirasida Rossiya neftining narxini cheklashni joriy qilishdi. Dastlab u bir barrel uchun 60 dollar qilib belgilangan edi.

Narxlarni cheklash mexanizmi

Ushbu chora Kremlning urushni moliyalashtirish imkoniyatini cheklashga qaratilgan edi. Uchinchi davlatlar Rossiya neftini G'arb kompaniyalari orqali faqat belgilangan narx chegarasiga rioya qilgan taqdirdagina sotib olishlari mumkin.

2025-yil iyul oyida narx chegarasi suzuvchi holga keltirildi. Qabul qilingan mexanizmga ko'ra, u bozor narxlaridan 15 foizga past bo'lishi kerak. Natijada, sentyabr oyida chegara bir barrel uchun 47,6 dollargacha pasaytirildi. Hozirgi tuzatish avtomatik ravishda amalga oshirilmoqda.

Neft narxlari va sanksiyalarning ta'siri

Rossiya Iqtisodiy rivojlanish vazirligining ma'lumotlariga ko'ra, dekabr oyida Rossiyaning Urals xom neftining o'rtacha narxi bir barrel uchun 39,18 dollarga tushdi - bu besh yil ichida birinchi marta.

AQSh Tramp ma'muriyati tomonidan Rosneft va Lukoylga qarshi joriy etilgan sanksiyalar tufayli, bu turdagi neftga chegirmalar urush boshlanganidan beri rekord darajaga yetdi - Argus ma'lumotlariga ko'ra, Boltiq dengizi portlarida Brentga nisbatan bir barrel uchun 28 dollarga va Qora dengizda 26 dollarga tushdi.

Natijada, Rossiya neftining o'rtacha narxi 2020-yil may oyidan beri eng past darajaga tushdi, o'shanda global neft bozori pandemiya davrida keskin pasayishni boshdan kechirgan edi.

Byudjet oqibatlari

Neft narxi amalda Vladimir Putinning birinchi prezidentlik muddati davomida kuzatilgan darajaga - 2004-yilda bir barrel uchun 41,73 dollarga - qaytdi va 2026-yil uchun rejalashtirilgan bir barrel uchun 59 dollardan deyarli 20 dollarga pastligicha qolmoqda.

Reuters hisob-kitoblariga ko'ra, Rossiya federal byudjeti o'tgan yilning yanvaridan noyabrigacha neft va gaz daromadlarining har beshinchi rublini yo'qotdi va dekabr oyida pasayish yillik 49 foizga tezlashdi.

Moliya vazirligi bu yilgi byudjet uchun neft va gaz daromadlaridan 8,9 trillion rubl miqdorida byudjet tuzdi. Biroq, iqtisodchi Dmitriy Polevoyning so'zlariga ko'ra, amaldagi narxlar va chegirmalarni hisobga olgan holda, haqiqiy daromadlar rejadagidan 1,1-1,4 trillion rublga past bo'lishi mumkin.