Nepalda kuchli toshqin: minglab odam bedarak yo‘qoldi

Nepalning Tibet bilan chegaradosh hududlarida kuchli toshqin va sel oqibatida minglab odam bedarak yo‘qolgan. Ayrim qishloqlar butunlay vayron bo‘lgan, qutqaruvchilar esa vayronalar ostidan jasadlarni izlamoqda. Betravatida toshqin uylar, yo‘llar va ko‘priklarni vayron qilgan. Ayrim binolarning faqat yuqori qavatlari saqlanib qolgan.

Vayronalar orasida odamlarning kundalik hayotidan qolgan buyumlar — kiyim-kechak, hujjatlar, o‘yinchoqlar va uy-ro‘zg‘or buyumlari sochilib yotibdi. Betrawatida kamida 250 kishi bedarak yo‘qolgan. Qutqaruvchilar birgina uydan 24 ta jasadni topgan.

Rasuva tumanida ham vaziyat og‘ir. Ayrim qishloqlarga faqat vertolyot orqali yetib borish mumkin. Timure qishlog‘idan 90 ta jasad topilgan. 57 yoshli Santamaya Lawat toshqinda oilasining besh nafar a’zosini yo‘qotgan. Uning 10 oy oldin qurilgan uyi ham vayron bo‘lgan edi. 

“Qaytib kelganimda yuragim ezildi. Bu men umrining qolgan qismini o‘tkazaman, deb o‘ylagan uyim edi, ammo hamma narsa yo‘q bo‘ldi. Bu yer jannatmakon edi, endi esa xarobaga aylandi”, — dedi u.

Tog‘li Syabru Besi qishlog‘ida esa kamida 500 kishi bedarak yo‘qolgan. Bu qishloq aholisining qariyb chorak qismiga teng. 50 yoshli fermer Chhiring Dorje qishloqdan qochib, o‘rmonda ikki kun yashiringan. U va boshqa omon qolganlar keyinchalik armiya vertolyoti yordamida evakuatsiya qilingan. Uning oilasining besh nafar a’zosi esa hanuz bedarak. Dorjening 9 yoshli nabirasi ham qishloqdan qochib chiqishga muvaffaq bo‘lgan.

“Uyimiz turgan joyda hech narsa qolmagan. Men maktabga borardim, 1-sinfda o‘qirdim. Endi maktab ham yo‘q, o‘qituvchilar ham yo‘q.”

Toshqin yo‘l va ko‘priklarni vayron qilgani sababli yordam yetkazish ham qiyinlashgan. Ayrim hududlarga oziq-ovqat va dori-darmonlarni faqat vertolyot orqali olib borish mumkin. Mahalliy maktabning 200 dan ortiq o‘quvchisi ham bedarak yo‘qolgan. Ularning aksariyati 5–11 yoshli bolalar bo‘lgan. Maktab o‘qituvchisi Prakash Nepalning aytishicha, maktab toshqin haqida suv kelishidan 10 daqiqa oldin ogohlantirilgan.

“Baxtimizga, haydovchi bilan zudlikda bog'lanishga ulgurdik va avtobus manzili oxiriga yetmay to'xtatildi, buning sharofati bilan o'quvchilarning joni omon qoldi, — deya ta'kidladi u. — Toshqin suvlari avtobusgacha yetib kelgan bo'lsa-da, xayriyatki, jiddiy shikast yetkazmadi.”

Lachyang qishlog‘ida yashovchi Ram Krishna Neupane ikki kun davomida o‘g‘lidan xabar ololmagan. U o‘g‘lini halok bo‘lgan deb o‘ylagan edi. Keyinchalik o‘g‘li shifoxonadan qo‘ng‘iroq qildi — uni harbiylar qutqarib qolgan edi.

“U Katmandudagi kasalxonadan telefon qilib, uni harbiylar qutqarib qolganini aytdi, — dedi Ram Krishna Neupane. — U shunchalik qattiq yig'lardiki, gapirishga majoli yo'q edi, buni eshitib biz ham o'zimizni tuta olmay yig'lardik”, — dedi Neupane. Uning rafiqasi esa bu voqeani mo‘jiza deb atadi.